मुख्यमंत्र्यांची मोठी घोषणा : महाराष्ट्रातील 265 तालुक्यांत दुष्काळ जाहीर ; शेतकर्‍यांसाठी तातडीच्या मदतीचा मार्ग मोकळा

मुंबई (शनिवार, 26 सप्टेंबर 2026) : राज्यातील अनेक भागांत पावसाने दीर्घ ओढ दिल्याने खरीप पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले आहे. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्र सरकारने राज्यातील 358 पैकी 265 तालुक्यांमध्ये दुष्काळ जाहीर करण्याचा निर्णय घेतला आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी याबाबत घोषणा केली असून, दुष्काळ संहितेतील ‘ट्रिगर-1’ निकषानुसार बाधीत भागात मदत व दुष्काळी उपाययोजना राबविण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

यंदाच्या खरीप हंगामात अनेक भागांत पावसाचा मोठा खंड पडल्याने सोयाबीन, कापूस, तूर, मूग, उडीद, मका आणि ज्वारी यांसारख्या पिकांवर परिणाम झाला आहे. दुष्काळ जाहीर करण्यासाठी पावसातील तूट, कोरडा कालावधी, पिकांची स्थिती तसेच विविध तांत्रिक व उपग्रहाधारित निकषांचा विचार केला जातो.

‘ट्रिगर-1’नुसार दुष्काळी उपाययोजनांना सुरुवात
दुष्काळ संहितेतील निकष पूर्ण झालेल्या तालुक्यांमध्ये ‘ट्रिगर-1’ लागू करून मदतकार्य सुरू करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. यापूर्वी मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी दुष्काळग्रस्त भाग जाहीर करण्याची आणि त्यानुसार शासन निर्णय काढण्याची माहिती दिली होती.

दुष्काळग्रस्त भागातील शेतकर्‍यांना शासनाच्या नियमानुसार आर्थिक मदत, कर्जसवलत, वीजबिलातील सवलत, पाणीपुरवठा आणि चारा व्यवस्थापन यांसारख्या उपाययोजनांचा लाभ मिळण्याची शक्यता आहे. दुष्काळ जाहीर झाल्यानंतर प्रत्यक्ष मदतीचे स्वरूप आणि पात्रता शासन निर्णयानुसार निश्चित केली जाते.

पिण्याचे पाणी आणि चारा व्यवस्थापनावर भर
दुष्काळी परिस्थिती गंभीर झालेल्या गावांमध्ये पिण्याच्या पाण्याची उपलब्धता कायम ठेवणे तसेच पशुधनासाठी चार्‍याची व्यवस्था करणे यावर प्रशासनाचा भर राहणार आहे. यासाठी स्थानिक पातळीवर टंचाईग्रस्त भागांचा आढावा घेऊन आवश्यक उपाययोजना करण्यात येणार आहेत.

नुकसानग्रस्त शेतकर्‍यांना मदतीची अपेक्षा
पिकांचे नुकसान झालेल्या शेतकर्‍यांसाठी पंचनामे, नुकसानाचे मूल्यांकन आणि शासनाच्या विविध मदत योजनांची अंमलबजावणी यापुढील टप्प्यात महत्त्वाची ठरणार आहे. केंद्राकडून मदतीसाठी आवश्यक माहिती संकलित करण्याची प्रक्रियाही सुरू असल्याचे यापूर्वी सरकारकडून सांगण्यात आले होते.